نتایج یک پژوهش گسترده در آمریکا نشان میدهد وضعیت اقتصادی خانواده و شرایط محیطی زندگی کودکان، نقش پررنگتری نسبت به ضریب هوشی (IQ) در رشد و عملکرد مغز آنها ایفا میکند.
به گزارش پایگاه خبری پهنه پرواز، محققان دانشگاه واشنگتن در مطالعهای روی حدود ۱۲ هزار کودک ۹ تا ۱۰ ساله دریافتند که عوامل اجتماعی و اقتصادی حدود ۱۶ درصد از تفاوتهای مشاهدهشده در عملکرد مغز کودکان را توضیح میدهند؛ سهمی که از تمامی عوامل دیگر بررسیشده در این پژوهش بیشتر بوده است.
بر اساس یافتههای این تحقیق، شرایط زندگی و فرصتهای اقتصادی خانواده میتواند تأثیر مستقیمی بر ساختار و عملکرد مغز کودکان داشته باشد. پژوهشگران معتقدند مغز کودکانی که در شرایط اقتصادی دشوار رشد میکنند، در برخی جنبهها شباهتهایی به مغز کودکانی دارد که با کمبود خواب یا استرس مزمن مواجه هستند.
با این حال، محققان تأکید میکنند این نتایج به معنای پایینتر بودن هوش این کودکان نیست. به گفته آنان، بسیاری از تفاوتهای مشاهدهشده ناشی از عواملی مانند استرس، کیفیت خواب و شرایط محیطی است؛ عواملی که با بهبود شرایط زندگی میتوان اثرات منفی آنها را کاهش داد.
در این پژوهش، ۶۴۹ متغیر مرتبط با رشد کودکان از جمله مدت زمان استفاده از نمایشگرها، تواناییهای شناختی، سلامت جسمی و روانی، سبک فرزندپروری، شرایط اجتماعی و ویژگیهای محیط زندگی مورد بررسی قرار گرفت.
نتایج نشان داد وضعیت اقتصادی خانواده و شرایط محله محل سکونت کودک، مهمترین عوامل تأثیرگذار بر عملکرد مغز هستند. این عوامل بهویژه با بخشهای حسی و حرکتی مغز ارتباط دارند؛ بخشهایی که نسبت به استرس و کیفیت خواب حساسیت بیشتری نشان میدهند.
پژوهشگران همچنین اعلام کردند تنها با بررسی اسکنهای مغزی کودکان میتوان تا حدودی وضعیت اقتصادی خانواده، میزان خواب و الگوی استفاده از نمایشگرها را پیشبینی کرد، اما این اسکنها اطلاعات قابل اعتمادی درباره ضریب هوشی کودکان ارائه نمیکنند.
محققان بر این باورند که این یافتهها میتواند نگاه رایج به مفهوم هوش و رشد شناختی را تغییر دهد و نشان دهد بسیاری از تفاوتهایی که پیشتر به تواناییهای ذاتی نسبت داده میشد، در واقع تحت تأثیر شرایط محیطی، سطح استرس و کیفیت زندگی قرار دارد.
این پژوهش بار دیگر اهمیت کاهش فقر، بهبود شرایط زندگی و فراهمسازی فرصتهای برابر برای کودکان را به عنوان عواملی کلیدی در رشد سالم مغز و تواناییهای شناختی برجسته میکند.
منبع: دیجیاتو به نقل از یورونیوز
برچسبها: رشد مغز کودکان، ضریب هوشی، فقر و سلامت، وضعیت اقتصادی خانواده، دانشگاه واشنگتن، سلامت روان کودکان، رشد شناختی، استرس کودکان، پژوهش علمی، توسعه کودکان
