به گزارش پایگاه خبری پهنه پرواز، پژوهشهای جدید نشان میدهد مطالعه برای لذت و سرگرمی فقط راهی برای گذراندن اوقات فراغت نیست، بلکه میتواند با سلامت بهتر مغز، تقویت برخی تواناییهای شناختی و کاهش خطر زوال شناختی در سالهای سالمندی ارتباط داشته باشد.
مرور تازهای از مطالعات انجامشده توسط پژوهشگران دانشگاه کمبریج نشان داده است که مطالعه در گروههای مختلف سنی با توجه و حافظه بهتر، مشکلات روانی کمتر و برخی الگوهای سالمتر زندگی ارتباط دارد. پژوهشگران بر این باورند که عادت به مطالعه میتواند از دوران کودکی آغاز شود و مزایای آن در طول زندگی ادامه پیدا کند.
مطالعه از کودکی؛ تمرینی برای مغز
مطالعه در سالهای کودکی تنها به یادگیری مهارت خواندن محدود نمیشود. قرار گرفتن کودک در معرض کتاب و داستان میتواند به رشد مهارتهای شناختی و زبانی کمک کند و زمینهای برای شکلگیری عادت مطالعه در سالهای بعد باشد.
پژوهشگران تأکید کردهاند که برای تشویق کودکان به مطالعه، لازم نیست همیشه سراغ کتابهای دشوار یا آثار کلاسیک رفت. مهمتر از آن، پیدا کردن موضوعی است که کودک واقعاً به آن علاقه دارد. داستانهایی درباره شخصیتهای محبوب، موضوعات مورد علاقه کودک، کمیکها و رمانهای گرافیکی نیز میتوانند راهی برای ایجاد علاقه به خواندن باشند.
این موضوع اهمیت بیشتری پیدا میکند، زیرا میزان مطالعه تفریحی در میان کودکان و نوجوانان در برخی کشورها کاهش یافته و افزایش استفاده از ابزارهای دیجیتال یکی از عواملی است که در این روند مورد توجه قرار گرفته است. در بریتانیا، گزارش مؤسسه ملی سوادآموزی نشان داده است که تنها ۳۶ درصد از افراد ۸ تا ۱۸ ساله گفتهاند از مطالعه در اوقات فراغت لذت میبرند؛ این رقم در سال ۲۰۱۶ حدود ۵۸.۶ درصد بوده است.
فواید مطالعه با افزایش سن از بین نمیرود
مزایای مطالعه به دوران کودکی و نوجوانی محدود نیست. بررسی مطالعات مختلف نشان داده است که مطالعه برای بزرگسالان نیز میتواند با کاهش استرس، آرامش بیشتر و افزایش تحمل نسبت به دیدگاههای متفاوت همراه باشد.
از سوی دیگر، فعالیتهایی که مغز را درگیر نگه میدارند، در دوران سالمندی اهمیت بیشتری پیدا میکنند. پژوهشها نشان دادهاند که مشارکت در فعالیتهای ذهنی میتواند با کاهش سرعت افت شناختی و کاهش خطر زوال عقل ارتباط داشته باشد.
با این حال، این یافتهها به معنای آن نیست که مطالعه بهتنهایی میتواند از ابتلا به زوال عقل جلوگیری کند. شواهد موجود بیشتر از وجود یک ارتباط میان فعالیتهای ذهنی و سلامت شناختی حمایت میکنند و سازوکار دقیق این ارتباط همچنان نیازمند بررسیهای بیشتر است.
چرا باشگاه کتاب میتواند مفیدتر باشد؟
یکی از نکات جالب این بررسی، اهمیت فعالیت اجتماعی در کنار مطالعه است. عضویت در گروههای کتابخوانی و باشگاههای کتاب میتواند علاوه بر درگیر نگه داشتن ذهن، فرصت تعامل با دیگران را نیز فراهم کند.
این موضوع برای سالمندان اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا کاهش ارتباطات اجتماعی و احساس انزوا از عواملی هستند که با سلامت شناختی ارتباط دارند. باشگاه کتاب میتواند راهی نسبتاً ساده برای حفظ ارتباط اجتماعی باشد، بهخصوص برای افرادی که به دلیل محدودیتهای حرکتی امکان شرکت منظم در برخی فعالیتهای گروهی را ندارند.
بنابراین، فواید کتابخوانی ممکن است تنها به محتوای کتاب محدود نباشد و بخشی از مزیت آن از گفتوگو، تبادل نظر و ارتباط اجتماعی ناشی شود.
مطالعه؛ عادتی کمهزینه برای سلامت مغز
پژوهشگران مطالعه را یک فعالیت نسبتاً در دسترس و کمهزینه میدانند که میتواند در مراحل مختلف زندگی مورد استفاده قرار گیرد.
کتابخانهها، مدارس، باشگاههای کتاب و برنامههای اجتماعی میتوانند در ایجاد و حفظ این عادت نقش داشته باشند.
با وجود شواهد امیدوارکننده، پژوهشگران تأکید دارند که هنوز دقیقاً مشخص نیست مطالعه از چه مسیرهایی بر مغز اثر میگذارد و برای تعیین رابطه علت و معلولی، به مطالعات بیشتری نیاز است.
در مجموع، شواهد موجود نشان میدهد اختصاص دادن زمانی برای مطالعه از دوران کودکی تا سالمندی میتواند یکی از راههای ساده برای فعال نگه داشتن ذهن، تقویت برخی مهارتهای شناختی و افزایش تعامل اجتماعی باشد؛ عادتی که برخلاف بسیاری از فعالیتهای سلامتمحور، هزینه زیادی ندارد و میتواند در تمام طول زندگی ادامه پیدا کند.
منبع: یورونیوز فارسی
برچسبها: مطالعه، سلامت مغز، حافظه، زوال شناختی، سالمندی
